Podhale na zimowym szlaku donikąd

Podhalanie protestują przeciwko przygotowywanej w Ministerstwie Sportu ustawie "prawo szlaku". Gdyby weszła w życie, władze gmin zyskałyby możliwość wyznaczania - na gruntach prywatnych - terenów do uprawiania sportu i turystyki. Górale twierdzą, że ustawa będzie naruszała ich święte prawo własności.

Jednak przeciwko takiemu rozwiązywaniu problemów protestują nie tylko mieszkańcy Podhala, ale także innych rejonów Polski. Ustawa dotyczy bowiem całego kraju.

Federacja Obrony Podhala w powiecie tatrzańskim i nowotarskim rozlepiła setki plakatów. Wielu księży treść odezwy przeczytało po mszach świętych.

Prawo szlaku - to projekt zmian ustawodawczych, które mają doprowadzić do zwiększenia ilości terenów dostępnych do uprawiania sportu, turystyki i rekreacji. Autorzy ustawy uważają, że umożliwi ona bezkonfliktowe uprawianie sportów terenowych oraz turystyki.

Nowe prawo ma zostać ustanawiane na rzecz gminy. Uprawniałoby jej władze do wyznaczania szlaków turystyczno-sportowych na terenach niebędących gminną własnością, pod warunkiem umieszczania ich w planie zagospodarowania przestrzennego albo w specjalnej uchwale rady. Miałaby to być specjalna umowa między właścicielem a gminą. Gdyby jednak właściciel nie godził się na oddanie terenu, gmina mogłaby - jednostronnie - oświadczyć o ustanowieniu i wytyczeniu szlaku.

Zaproponowane rozwiązania oburzają mieszkańców Podhala. - Przychodzą do mnie ludzie z Suchego, gdzie ma powstać wyciąg i pytają, co to znaczy, że ich teren został przekwalifikowany - mówi Józefa Chromik, prezes Federacji Obrony Podhala. - A oznacza to tyle, że może na nim powstać i wyciąg, i karczma, i choć co, bo pod pojęciem usługi sportowe można zmieścić wiele.

Federacja Obrony Podhala w ciągu kilku dni rozdała tysiące ulotek. - Wiem, że przez dwa dni e-maile w sprawie "prawa szlaku" blokowały skrzynkę ministra sportu i turystyki Adama Giersza i premiera Donalda Tuska - mówi Wojciech Biernacki, rzecznik prasowy federacji. - Chcą nas wywłaszczyć - stwierdza Bożena Gąsienica-Byrcyn. - Kiedyś zabrali nam ziemię pod Tatrzański Park Narodowy. Teraz pod trasy, wyciągi i hotele. Musimy zaprotestować póki czas, by potem na Podhalu nie śpiewano "Góralu, czy ci nie żal". Bożena Gąsienica-Byrcyn, pytana o zamkniętą trasę narciarską na Gubałówce, odpowiada: - Trasę można otworzyć choćby od jutra, ale na warunkach jej właścicieli.

Na Podhalu nie brakuje spornych terenów, które mogliby stracić ich właściciele po ustanowieniu "prawa szlaku". - Jeżeli właściciel nie zgadza się, by na jego gruncie zostało ustanowione ograniczone prawo własności, to nie może o tym jednostronnie decydować gmina. Taki spór powinien rozstrzygać sąd - twierdzą członkowie federacji.

- Nie może być tak, że właściciel może dopiero w sądzie bronić się przed podjętą decyzją władz gminnych - mówią ludzie. W dodatku uprawnienie wobec cudzej własności gmina czerpałaby z własnej uchwały. Mieszkańcy Podhala obawiają się, że przepisy dające gminie, a zarazem za jej pośrednictwem także prywatnym przedsiębiorcom prawo do inwestycji sportowo-turystycznych mogą doprowadzić do faktycznych wywłaszczeń. - Mam za sobą dwanaście wygranych spraw sądowych, jednak dalsze bronienie się w momencie przegłosowania "prawa szlaku" nie ma szans - przyznaje Bożena Gąsienica-Byrcyn. Burmistrz Miasta Zakopane, Janusz Majcher, ostrożnie podchodzi do propozycji "prawa szlaku". - Ta ustawa nie służyłaby ani właścicielom, ani miastu. Nie można ludzi zmuszać do czegoś na siłę. Liczę na to, że nie trzeba będzie stosować tego prawa - mówi.