Zamiast wstępu można sparafrazować Winstona Churchilla: jeszcze nigdy tak wielu nie zajmowało się sprawą tak niewielu.

Tych "wielu" to prawnicy, samorządowcy, inspektorzy budowlani, urzędnicy od szczebla gminnego począwszy, na warszawskich instytucjach centralnych skończywszy, wreszcie media z ogólnokrajową telewizją TVN na czele. "Niewielu" z kolei to Lidia Zawartka, nauczycielka proszowickiej Szkoły Podstawowej nr 1 oraz inwestor, który kilka lat temu kupił w Proszowicach niewielką działkę.

Ponieważ nabywca prosi, by nie ujawniać jego nazwiska, dla łatwiejszego odbioru tekstu nazwijmy go Mariuszem Jurkowskim. Właśnie nieruchomość, którą kupił - wszystkiego nieco ponad dwa ary - stała się przedmiotem konfliktu, ciągnącego się od ośmiu lat.

Spadek (nie)odzyskany

Od razu zaznaczmy, że stroną ofensywną i starającą się o nadanie sprawie rozgłosu jest pani Lidia. O swoich racjach jest przekonana w stu procentach. - Moim celem jest odzyskanie działki i doprowadzenie do wyburzenia budynku, który na niej bezprawnie powstał. Z jego istnieniem nie pogodzę się nigdy - deklaruje stanowczo i przypomina, że jej rodzina sto lat temu kupiła pod Proszowicami nieruchomość. W latach 60. została jej pozbawiona, bo grunt był potrzebny pod budowę szpitala. Ponieważ nie cały teren został na to przeznaczony, na początku lat 90. część działki udało się odzyskać. Zawartkowie teren zagospodarowali, ogrodzili, wybudowali na nim dom. Z czasem okazało się, że zgodnie z dokumentami niewielka część tego gruntu nadal pozostaje własnością komunalną. A że gminie taki skrawek nie był do niczego potrzebny, postanowiła go sprzedać. Lidia Zawartka otrzymała propozycję pierwokupu, ale nie skorzystała z niej dowodząc, że grunt jej się prawnie należy. Niczego jednak nie wskórała i gmina działkę sprzedała.

Nieuciążliwe usługi handlu

Kupił ją Mariusz Jurkowski. - Zaraz potem zaczęły się problemy. Państwo Zawartkowie zaczęli nas nagabywać, domagać się oddania ziemi. Złożyłem im propozycję, żeby odkupili ode mnie działkę za kwotę, jaką ja zapłaciłem gminie, ale nie wyrazili na to zgody. A przecież za darmo im nie oddam - przypomina. Tym bardziej, że z formalnego punktu widzenia wszystko było w porządku. Gmina była właścicielem działki i zgodnie z prawem mogła ją sprzedać. Również w majestacie prawa Jurkowski został jej właścicielem: ma akt własności i księgę wieczystą. Ponieważ kupił nieruchomość z myślą o tym, by tam zainwestować, rozpoczął starania zmierzające do budowy "budynku nieuciążliwych usług handlu (...) wraz z budową infrastruktury technicznej". 12 lipca 2005 otrzymał pozytywną decyzję burmistrza Proszowic o warunkach zabudowy. Trzy lata później, 19 grudnia 2008 starosta proszowicki zatwierdził projekt i wydał pozwolenie na budowę. Wreszcie 29 października 2010 powiatowy inspektor nadzoru budowlanego udzielił pozwolenia na użytkowanie budynku.

W tym czasie pomiędzy obiema stronami nasilał się konflikt. Mariusz Jurkowski zarzeka się, że nie chciał problemów. - Miałem nadzieję, że będziemy żyli jak sąsiedzi. Gdy okazało się, że przyłącze wody do domu Zawartków znajduje się na działce, którą kupiłem, nie tylko nie kazałem go zlikwidować, ale jeszcze zapłaciłem 5 tysięcy, żebym sam mógł z niego korzystać - przypomina. Z kolei Lidia Zawartka uważa, że nabywca gruntu, wiedząc, że ona będzie dążyć do jego odzyskania, nie powinien był go kupować, a tym bardziej zabudowywać. - Nigdy nie ukrywałam, że uważam tę część nieruchomości za fragment spadku, który mi się należy - tłumaczy.

Urzędowy zawrót głowy